Hát phòng trà cần sự gần gũi, khả năng kể chuyện bằng giọng hát, chọn bài theo không khí từng đêm và giao lưu khéo với những khán giả ngồi sát bên. Hát sự kiện thì cần linh hoạt khi chương trình đổi, chịu được điều kiện âm thanh rất khác nhau, nắm đúng tinh thần của sự kiện và giữ đúng giờ.
Chào bạn, đây là Nhà Nghệ Sĩ. Phòng trà và sự kiện là nơi rất nhiều ca sĩ sống bằng nghề mỗi tuần. Tập này mình nói những kỹ năng mà sân khấu lớn ít khi dạy.
Phòng trà: hát cho người ngồi gần
Ở phòng trà, khán giả ngồi cách bạn vài bước chân. Họ thấy rõ ánh mắt, hơi thở, từng biểu cảm nhỏ. Hát với cường độ sân khấu lớn ở đây dễ thành ồn và áp đảo.
Phòng trà là nơi của kể chuyện. Giọng hát có thể nhỏ hơn, mềm hơn, nhưng mỗi chữ phải rõ, mỗi câu phải có ý. Khán giả phòng trà thường đến để nghe lời, nghe cảm xúc.
Ánh mắt rất quan trọng. Nhìn vào khán giả, chạm mắt với từng người, như đang hát cho riêng họ. Nhưng đừng nhìn chằm chằm một người quá lâu khiến họ ngại.
Vì gần, mọi sai sót cũng rõ hơn. Cần tập kỹ, thuộc lời, chắc giọng. Nhưng không cần hoàn hảo như phòng thu; khán giả phòng trà quý sự chân thật hơn sự trơn tru.
Chọn bài theo không khí từng đêm
Một ca sĩ phòng trà thường có một danh sách bài dài hơn số bài hát mỗi đêm. Điều đó cho phép điều chỉnh theo khán giả: đêm có nhiều người lớn tuổi, đêm nhiều bạn trẻ, đêm mưa buồn, đêm cuối tuần vui.
Sắp xếp bài có nhịp: mở bằng một bài quen để làm ấm, xen kẽ bài nhanh bài chậm, để bài đặc sắc nhất vào giữa hoặc gần cuối.
Khán giả phòng trà có khi yêu cầu bài. Hãy có sẵn vài bài quen thuộc dễ đáp ứng. Nếu không thuộc bài được yêu cầu, từ chối khéo và gợi ý một bài khác.
Hãy thống nhất với ban nhạc hay người đệm đàn về danh sách bài và giọng của từng bài trước giờ diễn, để khi đổi bài không bị lúng túng.
Làm việc với ban nhạc nhỏ
Phòng trà thường có ban nhạc nhỏ, có khi chỉ một người đệm đàn. Sự ăn ý giữa ca sĩ và người đệm là linh hồn của buổi diễn.
Học cách báo hiệu: báo giọng, báo nhịp nhanh chậm, báo lặp điệp khúc, báo kết. Một cái gật đầu, một cử chỉ tay là đủ khi đã quen.
Tôn trọng người đệm đàn. Giới thiệu họ với khán giả, để họ có đoạn độc tấu. Một người đệm đàn giỏi có thể nâng cả buổi diễn.
Mang theo bản hợp âm hoặc bản nhạc của những bài bạn hát, đúng giọng của bạn. Đừng bắt người đệm đoán.
Nếu được, hãy hẹn người đệm đàn tập cùng một buổi trước khi diễn những bài mới. Nửa tiếng tập chung tiết kiệm cho bạn rất nhiều phút lúng túng trước khán giả.
Hát sự kiện: linh hoạt là chính
Sự kiện có nhiều loại: đám cưới, tiệc công ty, hội nghị, khai trương, lễ hội. Mỗi loại có không khí riêng. Hiểu tinh thần của sự kiện giúp bạn chọn bài và cách giao lưu phù hợp.
Chương trình sự kiện thường thay đổi. Có thể bạn được báo hát ba bài, đến nơi chỉ còn thời gian cho hai, hoặc ngược lại. Có sẵn bài dự phòng và bài có thể bỏ.
Điều kiện âm thanh rất khác nhau. Có nơi dàn âm thanh tốt, có nơi chỉ một loa kéo. Hãy kiểm tra trước, mang theo những gì cần thiết, và điều chỉnh cách hát cho phù hợp.
Đúng giờ là bắt buộc. Sự kiện có lịch trình chặt, ca sĩ đến muộn có thể làm hỏng cả chương trình.
Một điều nhỏ mà nhiều ca sĩ sự kiện lâu năm làm là hỏi người tổ chức ai là nhân vật chính của buổi hôm đó: cô dâu chú rể, giám đốc công ty, vị khách quý. Một lời chúc đúng tên, một bài hát tặng đúng người, có khi làm người ta nhớ bạn hơn cả giọng hát.
Giữ giọng khi hát nhiều đêm liền
Ca sĩ phòng trà và sự kiện có khi hát vài nơi trong một đêm, nhiều đêm liên tiếp. Giữ giọng là chuyện sống còn.
Khởi động kỹ trước mỗi lần hát, kể cả khi chỉ hát vài bài. Uống đủ nước. Hạn chế nói to sau khi hát.
Sắp xếp danh sách bài để giọng có lúc nghỉ, không dồn các bài khó liền nhau. Nếu đêm đó giọng mệt, chọn bài nhẹ hơn hoặc hạ giọng.
Ngủ đủ, ăn uống điều độ, tránh rượu bia và thuốc lá. Nếu khàn tiếng kéo dài, nghỉ hát vài ngày và gặp bác sĩ, đừng cố hát qua.
Xây khán giả riêng từ những sân khấu nhỏ
Phòng trà là nơi tuyệt vời để xây khán giả trung thành. Những người nghe bạn ở khoảng cách gần, cảm được bạn, thường quay lại và giới thiệu bạn bè.
Hãy nhớ mặt khán giả quen, chào hỏi họ. Sự gần gũi đó là thứ sân khấu lớn không có.
Sự kiện là nơi gặp người tổ chức, chủ doanh nghiệp, gia đình có thể thuê bạn lần sau. Thái độ chuyên nghiệp ở mỗi sự kiện là cách quảng bá tốt nhất.
Nhiều ca sĩ đi lên từ phòng trà, giữ phòng trà như nơi trở về dù đã có sân khấu lớn, vì ở đó họ được hát thật nhất.
Câu hỏi thường gặp
Ca sĩ mới làm sao để được hát ở phòng trà?
Nhiều phòng trà có đêm cho người mới, hoặc nhận ca sĩ thử giọng. Bạn có thể bắt đầu từ những quán nhỏ, chuẩn bị video hát mộc chất lượng tốt để gửi giới thiệu.
Hát phòng trà có cần giọng thật khoẻ không?
Không nhất thiết khoẻ, nhưng cần chắc, rõ chữ và biết kể chuyện. Nhiều giọng hát nhỏ mà truyền cảm rất được khán giả phòng trà yêu thích.
Có nên nhận hát nhiều sự kiện trong một ngày?
Có thể nếu sức khoẻ và giọng cho phép, nhưng hãy tính kỹ thời gian di chuyển và nghỉ giọng. Đến muộn hoặc hát mệt ảnh hưởng uy tín hơn là mất một show.
Khán giả nói chuyện ồn khi mình hát thì sao?
Ở sự kiện điều này bình thường, hãy tiếp tục với thái độ chuyên nghiệp. Ở phòng trà, chọn một bài nhỏ nhẹ, hấp dẫn đôi khi giúp kéo sự chú ý trở lại.
Hát nhạc thu sẵn hay hát với ban nhạc thì tốt hơn?
Hát với ban nhạc linh hoạt và sống động hơn, nhưng không phải nơi nào cũng có. Hãy chuẩn bị tốt cả hai cách, nhạc thu sẵn cần được chỉnh đúng giọng của bạn.
